Trump’ın Gazze Planı Türkiye’nin İtirazlarıyla Gündemde
ABD Başkanı Donald Trump’ın, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da katıldığı bir zirvede 21 maddelik Gazze planı sunduğu ortaya çıktı.
Yeni Şafak yazarı Yahya Bostan, Türkiye’nin plana olan itirazlarını ele alan yazısında, “Filistin Devleti kurulsun, Hamas silahlarını Filistin Devleti’ne teslim etsin” şeklindeki talepleri dile getirdi.
Bostan, Hamas’ın silah bırakmasının istendiğini, Hamas’ın olumlu yaklaştığını ve Hamas üyelerinin Türkiye veya Suudi Arabistan’a yerleşebileceği belirtti. Ancak Ankara’nın önemli bir itirazı olduğunu vurguladı.
ABD ve İsrail’in planının Gazze’yi boşaltarak yeniden inşa etmeyi hedeflediğini belirten Bostan, “Trump’ın bu noktada geri adım attığı görülüyor. Kimse Gazze’den zorla çıkarılmayacak” ifadelerine yer verdi.
ABD ve İsrail Basını Planı Farklı Değerlendirdi
ABD basını, anlaşmayı “Hamas’a dayatılan şartlar” olarak yorumlarken, İsrail medyası ise planın Netanyahu’yu zor durumda bıraktığı görüşünde birleşti.
New York Times, Trump’ın planını “barışı yeniden tesis etmeyi amaçlayan tarihi bir girişim” olarak nitelendirse de, gerçekte Hamas’a yönelik bir ültimatom olarak gördü. Gazete, planın Hamas’ın iktidardan uzaklaştırılması ve silahsızlandırılması gibi şartlar içerdiğini vurguladı.
İsrail medyası ise planın Netanyahu’yu iç ve dış alanda zor durumda bıraktığına dikkat çekti.
Haaretz, anlaşmayı “Hamas’ı hayır demeye zorlayan bir metin” olarak tanımlarken, Times of Israel ise “Şimdi Hamas’ın yanıtını bekliyoruz” başlığıyla planın Hamas’ı zorladığını belirtti.
Jerusalem Post ise Netanyahu’nun planı kabul etmesinin zorunlu olduğunu savundu ve “Trump sadece İsrail’in en büyük dostu değil, aynı zamanda tek dostu. Onu kaybetmek bir seçenek değil” şeklinde değerlendirme yaptı.
21 Maddelik Plan Detayları
1. Gazze, komşularına tehdit oluşturmayan, radikalleşmenin ortadan kaldırıldığı, terörden arındırılmış bir bölge olacak.
2. Gazze, halkın yararına yeniden geliştirilecek.
3. İsrail ve Hamas anlaşmayı kabul ederse, savaş sona erecek, saldırılar duracak ve Gazze’den çekilecek.
4. İsrail, anlaşmayı kabul etmesi halinde 48 saat içinde tüm esirleri geri alacak.
5. Esirler iade edildikten sonra, birçok Filistinli esir serbest bırakılacak ve naaşlar teslim edilecek.
6. Barışı taahhüt eden Hamas üyeleri affedilecek ve isteyenler Gazze’den ayrılabilecek.
7. Gazze’ye insani yardım ve altyapı desteği sağlanacak.
8. Yardımlar uluslararası kuruluşlar tarafından dağıtılacak.
9. Gazze, teknokratlardan oluşan geçici bir hükümet tarafından yönetilecek ve uluslararası denetim altında olacak.
10. Gazze’nin ekonomik planı ve yeniden inşası için uzmanlar bir araya getirilecek.
11. Ekonomik bölge kurulacak ve gümrük tarifeleri belirlenecek.
12. Kimse Gazze’yi terk etmeye zorlanmayacak, terk edenler geri dönebilecek.
13. Hamas Gazze yönetiminde rol almayacak ve saldırgan altyapılar yıkılacak.
14. Güvenlik garantisi sağlanacak ve bölgesel ortaklar denetim altında olacak.
15. Uluslararası istikrar gücü konuşlandırılacak ve iç güvenlik polis gücü oluşturulacak.
16. İsrail, Gazze’yi işgal etmeyecek ve toprakları kademeli olarak devredecek.
17. Hamas planı reddederse, bölgeler teröristlerden arındırılacak.
18. İsrail, Katar’da saldırı düzenlememe konusunda anlaşacak.
19. Radikalleşmeyi önlemek için süreç başlatılacak.
20. Filistin Devleti’nin kurulması için şartlar oluşturulacak.
21. İsrail ve Filistinliler arasında diyalog sağlanacak.